Kadınlar, Erkekler ve Renkler

Reklam Engelleyici Tespit Edildi.

Sitemizin yayına devam edebilmesi için reklam gelirlerine ihtiyacı var, lütfen reklam engelleyiciyi etkisiz hale getirerek bize destek olun, teşekkürler.

Bu yazıda bilimsel kaynaklardan hareketle kadınlar ve erkekler renkleri farklı mı algılar, kadınlar ve erkeklerin renk tercihleri nedir, renkleri nasıl görürüz, renkler ne işe yarar, renk körlüğü nedir, renkler insanın çekicilik algısını nasıl etkiler vb. konuların üzerinde duracağız.

kadınlar ve erkekler, renk tercihleri, renk körlüğü, renkler ne işe yarar, renkleri nasıl görürüz
1901 yılına ait yapay göz, Science Museum, London. CC BY

Renkler ne işe yarar?

Dış dünyamız ile ilgili sahip olduğumuz bilgilerin çoğunu görme yolu ile elde ederiz. Renkler ise görüntüleri daha bilgilendirici hale getirir, örnek olarak biri zehirli diğeri zehirsiz, benzer şekle sahip iki mantarı ayırt etmek için renklerine bakarız. Renkler beslenmek, hayatta kalmak ve hatta fiziksel olarak sağlıklı bir eş seçmek, dolayısıyla sağlıklı genlere sahip sonraki nesillere sahip olmak konusunda insanlara yardımcı olur.

Renkleri Nasıl Görürüz?

Nesnelerin üzerine vuran ışığın farklı dalga boyları nesneler tarafından absorbe edilirken bir kısım dalga boyundaki ışık da geri yansır. Renkler, gerçekte nesnelerin üzerinden yansıyan ışığın dalgaboyunun gözümüz tarafından algılanma şeklidir.

Bir nesnenin üzerinden yansıyan ışık, gözümüze geldiğinde ilk olarak en dıştaki göz tabakası olan kornea tarafından gözbebeğine yönlendirilir. Gözbebeği, gözümüzde bulunan lense ulaşacak ışık miktarını belirler. Lens ise kendisine ulaşan ışığı gözün en arkasında bulunan ve ışığı algılayan sinir hücrelerinin bulunduğu retinaya odaklar.

Çomak Hücreleri ve Koni Hücreleri

Retinada çomak ve koni hücreleri bulunur. Çomak ve koni hücreleri arasında büyük bir sayısal fark vardır. Gözde 110 milyon çomak hücresi varken koni hücrelerinin sayısı sadece 6 milyondur. Çomak hücreleri, siyah beyaz görmemizi ve cisimlerin şekillerini ayırt etmemizi sağlar. Koni hücreleri ise ışığın farklı dalga boylarını ayırt etmemizi mümkün kılar. Bu hücrelerin ayırt ettiği farklı ışık dalga boyları ile ilgili bilgi beynimiz tarafından işlenerek renklerle ilgili algımızı ortaya çıkar. Amerikan Oftalmoloji Akademisi’ne göre gözlerimiz 10 milyondan fazla rengi ayırt edebilir.

Kadınlar renkleri erkeklerden daha iyi mi ayırt eder?

Kalıtsal bir sorun sebebi ile her yüz erkekten sekizi renkleri ayırt etmede sorun yaşar. Renkleri ayırt etmekte sorun yaşamayan bireyler arasında da bir kapasite farklılığı görülür.

Sonuçlar, kadınların belli başlı bazı alanlarda erkeklere üstün geldiğini göstermiştir. Kadınlar, farklı renkleri daha hızlı ayırt edebilir ve renkleri erkeklerden daha doğru anlayabilir. Kadınlar özellikle kırmızı ve yeşil rengin tonlarını daha iyi ayırt edebilir.

Kadınlar ve erkekler karşılaştırıldığında kadınların renklerle ilgili daha zengin bir kelime dağarcığına sahip olduğu görülür. Kadınlar özel renkleri tanımlamak için vanilya, bakır gibi spesifik kelimeler kullanabilirken erkekler morumsu mavi, açık turuncu, koyu mor gibi kelimeler kullanır.

Kadınlar renkleri nasıl daha iyi ayırt eder?

Kadınların renkleri daha iyi ayırt edebilmesinin farklı sebepleri olabilir.

Renk körlüğü erkeklerde daha fazla görülür.

Renklerin görülmesi ile ilgili anormalliğe erkeklerde daha fazla rastlanır ve bu anormallik X kromozomu üzerinde taşınır. Erkeklerde yeşil-kırmızı renk körlüğü oldukça yaygındır.

Yeşil ve kırmızıyı algılayan koni hücreleri erkeklerde daha az gelişmiş olabilir. Çünkü kadınlarda X kromozomunun iki kopyası bulunurken erkeklerde bir X ve bir Y eşey kromozomu bulunur. Bunun sonucu olarak kadınlar, iki adet olan X kromozomları üzerinde kırmızı ve yeşilin farklı tonlarını görebilmelerini sağlayabilecek (yeşil ve mavi rengi görebilen koni hücreleri ile ilgili) genlerin iki farklı kopyasına aynı anda sahip olabilir.

Kadınların renkleri erkeklerden daha iyi ayırt edebilmesi insanlara ne avantaj sağlar?

Bu soruyu yanıtlama amacı taşıyan iki teori vardır.

  1. Birinci teori, kadının ilkel aile içerisindeki rolünden hareket eder. İnsan türünün henüz sadece avcı-toplayıcı olduğu dönemde kadınlar, ailedeki toplayıcı rolleri sebebi ile meyveleri ya da yenilebilir yaprakları renklerine göre ayırt edebilme yeteneğine sahip olmak zorunda idi. Erkekler ise ailedeki et ihtiyacını karşılıyordu ve avcı rolünü üstlenmişti, dolayısıyla kadınlar kadar hassas bir renk ayırt etme kabiliyetine ihtiyaçları yoktu. Sonuç olarak kadınların toplayıcı rolü olasılıkla onların renkleri daha iyi ayırt edebilecek şekilde gelişmelerine sebep oldu.
  2. İkinci teori ise kadınların insan ilişkilerindeki rollerinden hareket eder. Buna göre kadınlar, ailede bakım veren rolündedir ve bu rol kadınların empati kurabilmesini gerektirir. Kadınlar, empati kurabilmek için derideki duygusal ve sosyal-seksüel duruma bağlı değişiklikleri ayırt edebilme yeteneğine sahip olmak durumundadır. Bunun sonucu olarak kadınların renkleri ayırt edebilme konusunda erkeklere göre daha iyi gelişmiş olabileceği düşünülebilir.

Kadınların ve erkeklerin renk tercihleri nedir?

İngiliz bilim insanları, kadın ve erkeklerin renk tercihleri arasında gerçekten bir fark olup olmadığını belirlemek için bir çalışma gerçekleştirdi ve sonuçlarını 2007 yılında yayımladı.

Bu araştırmanın sonuçlarına göre kadınlar kırmızımsı renkleri tercih ederken erkeklerin ise yeşilimsi renkleri tercih ettiği anlaşıldı. Buna ek olarak her iki cinsiyet de mavi rengi tercih eğilime sahipti.

İngiltere’ye yeni gelmiş olan Çinli kadınlar gibi Çinli erkekler de kırmızıyı tercih etme eğilimine sahip bulundu. Yani İngiliz erkeklerden farklı olarak Çinli erkekler renk tercihi açısından kadınlarla benzer bir eğilime sahipti. Bu durumun kültürle ilişkili olduğu kabul edilebilir, çünkü Çin kültüründe kırmızı renk şansla ilişkilendirilir. Her ne kadar kültür renk tercihini etkilese de Çinli kadınların kırmızıya eğiliminin Çinli erkeklere göre hala daha yüksek olduğu görüldü.

Her ne kadar erkekler mavimsi renklere kadınlardan daha hızlı tepki verse de kadınlar ve erkekler her ikisi de mavimsi renklere sarımsı renklerden daha hızlı tepki verdi.

Kırmızı giymek bir kişinin kendini daha çekici hissetmesini sağlayabilir mi?

Sonuçları 2017 yılında European Journal of Social Psychology dergisinde yayımlanan bir araştırmada kıyafet renginin insanların kendilerini ne kadar çekici bulduğu üzerine etkisi incelendi. İsviçreli araştırmacılar üç farklı deney ile kırmızı ve mavi tişört giyen kadınlar ve erkeklerin kendilerini ne kadar çekici bulduklarını değerlendirdi.

​I. DENEY

I. deneye ortalama yaşları yaklaşık olarak 21 olan 61 kadın ve 13 erkek katıldı. Mavi tişört veya kırmızı tişört giydikten sonra aynaya bakarak kendilerini ne kadar çekici buldukları ile ilgili bir anket doldurmaları istendi. Deney sonucunda kırmızı tişört giyen kadınlar ve erkekler kendilerini daha çekici buldu.

II. DENEY

II. deneye ortalama yaşları 22 olan 42 erkek ve 8 kadın katıldı. Birinci deneyle benzer şekilde kırmızı veya mavi tişört giymenin kişilerin kendilerini ne kadar çekici buldukları üzerine etkisine bakıldı. I. deneyden farklı olarak denekler ilk kez aynaya baktıktan sonra 5 dakikalık bir video seyretti ve kırmızı rengin yarattığı algının anlık bir algı olup olmadığına bakıldı.

​Video seyretmeden önce ve sonraki değerlendirmede bir farklılık görülmedi. Kadınlar ve erkekler arasından kırmızı tişört giyenler kendilerini daha çekici olarak tanımladı.

III. DENEY

III. deneyde erkek katılımcı sayısı arttırıldı, III. deneye ortalama yaşları 21 olan 30 kadın ve 26 erkek katıldı. Mavi veya kırmızı tişört giyen denekler aynada kendilerine baktıktan sonra kendi durumları ile ilgili 5 soruluk bir anket doldurdu.

​Cinsiyet fark etmeksizin kırmızı tişört giyenler kendi durumlarını daha yüksek gördü ve kendilerini daha çekici buldu. Sonuçlar cinsiyet bazında analiz edildiğinde erkeklerin kendi durumlarına dair algıları kadınlara göre daha yüksek seviyedeydi.

III. DENEY

III. deneyde erkek katılımcı sayısı arttırıldı, III. deneye ortalama yaşları 21 olan 30 kadın ve 26 erkek katıldı. Mavi veya kırmızı tişört giyen denekler aynada kendilerine baktıktan sonra kendi durumları ile ilgili 5 soruluk bir anket doldurdu.

​Cinsiyet fark etmeksizin kırmızı tişört giyenler kendi durumlarını daha yüksek gördü ve kendilerini daha çekici buldu. Sonuçlar cinsiyet bazında analiz edildiğinde erkeklerin kendi durumlarına dair algıları kadınlara göre daha yüksek seviyedeydi.

Özetle, kırmızı renk giymek gerçekten daha çekici hissetmenizi sağlayabilir.

Bu yazılar da ilginizi çekebilir.

Kaynakça:

Berthold, A., Reese, G., & Martin, J. (2017). The effect of red color on perceived self‐attractiveness. European Journal of Social Psychology, 47(5), 645-652.

Hurlbert, A. C., & Ling, Y. (2007). Biological components of sex differences in color preference. Current biology, 17(16), R623-R625.

Jaint, N., Verma, P. U. N. A. M., Mittal, S. U. N. I. T. A., Singh, A. K., & Munjal, S. (2010). Gender based alteration in color perception. Indian J Physiol Pharmacol, 54(4), 366-70.

Mylonas, D., Paramei, G. V., & MacDonald, L. (2014). Gender differences in colour naming. Colour studies: A broad spectrum, 225-239.

Yayımlanma Tarihi: 10.08.2019 Yazar Eğitim Düzeyi: PhD

Bir Yanıt Yazın

3 × 3 =